AyurVeda De Haan: een ademende en helende omgeving
In het weekend van 21 en 22 juni 2025 opent AyurVeda De Haan op feestelijke wijze de deuren. Initiatiefneemster Kelly Mermuys vertelt hoe de bio-ecologische renovatie van het oude pand in Vlissegem maximaal verbinding creëert met de natuurlijke omgeving en ook de gezondheid van de bezoekers positief stimuleert.
Ik ben opgegroeid in Vlissegem, een landelijke deelgemeente van De Haan, op een zucht van de Noordzee. Daar zijn we momenteel hard aan het werk om een halfopen bebouwing uit 1861 om te toveren tot een modern ayurvedacentrum met alles erop en eraan: 2 therapieruimtes met douche, een consultatieruimte voor de ayurvedische dokter, een receptie met wachtzaal en een gastentoilet. Alle ruimtes zijn rolstoeltoegankelijk en verzekerd van een maximale inval van natuurlijk licht. Op de eerste verdieping komt een comfortabel appartement voor de Indiase therapeuten die op permanente basis in De Haan zullen verblijven.
Bewuste keuze voor bio-ecologisch bouwen
De rode draad doorheen mijn professionele parcours is mijn onophoudelijke streven naar duurzaamheid. Dat speelt uiteraard ook bij deze renovatie een bepalende rol. De zoektocht naar een vloer die paste bij de sfeer en uitstraling van mijn ayurvedacentrum bracht me op het spoor van bio-ecologisch bouwen: dat houdt consequent zowel rekening met een duurzaam milieu als met het welzijn van de bewoners of gebruikers. Zo sluit het perfect aan bij alles waar Ayurveda voor staat.
Nadat ik online een Londense yogaloft had gezien die met kalkpleister was afgewerkt, trok ik naar een opendeurdag van Ecobouwers in Antwerpen. Daar raakte ik helemaal overtuigd dat een kalkvloer exact was wat ik zocht. Alleen vraagt die een heel andere opbouw dan wat in de bouwwereld standaard is. Gelukkig zijn mijn architect en ruwbouwaannemer zeer open-minded en helemaal bereid om als trouwe bondgenoten in mijn verhaal mee te gaan.
Volledig dampopen vloeropbouw
Ik koos uiteindelijk voor een volledig dampopen vloeropbouw met natuurlijke en dampdoorlaatbare materialen. Eerst braken we de oude vloerplaat uit tot op de polderklei. Niet ver daaronder stootten we, door de nabijheid van de Noordzee, op grondwater. Daarom maakten we in de polderklei sleuven voor drainagebuizen, omgeven door een grindkoffer. Die bedekten we met een laag van 14 cm rolgrind. Daarbovenop kwam 10 cm Romeins beton (kalkchape), een mengsel van bouwkalk en Rijnzand. Vervolgens plaatsten we een 10 cm dikke isolerende kalk-kurkchape en daarbovenop de vloerverwarming. Na een nieuwe laag Romeins beton rondden we af met 0,6 cm kalkpleister.
Een dergelijke vloeropbouw vereist veel tijd en metier. Samen met de hogere kostprijs van ecologische materialen wordt dit dan ook een aanzienlijk duurdere verbouwing dan bij een standaardaanpak. Maar het is het waard, want zo realiseren we een veel gezondere leef- en werkomgeving. Doordat er in de vloerplaat geen gewapend beton zit, wordt er geen energetisch nulveld gecreëerd. De ionenverhouding in het gebouw is dus vergelijkbaar met die in de natuur. Rond de buitenmuren legden we bovendien nog een extra sokkel met kalkmortel aan, ter versteviging en ter bescherming tegen opstijgend vocht.
Natuurlijke isolatiematerialen
Ik trok de keuze voor dampopen materialen verder door in de rest van de verbouwing. We kapten de muren tot op de baksteen af om ze opnieuw helemaal ademend te maken. De voorgevel en zijwanden verlosten we met de zandstraler & manueel werk van de dikke laag niet-ecologische plastiekverf die de vorige bewoner had aangebracht. Ook gebruikten we bij de vernieuwing van de binnenmuren nergens cement, maar uitsluitend kalkmortel. Ik gebruikte natuurlijke isolatiematerialen zoals UNILIT air plus, houtwolplaten, IsoHemp hennepblokken en Gramitherm grasvezel isolatieplaten.
Tot slot werkten we alles af met kalkpleister, in een natuurlijk beige. De vloeren behandelden we met lijnolie en bijenwas, als extra bescherming en om ze meer kleurdiepte te geven.
Homogeen ademend gebouw
Dankzij al die bio-ecologische ingrepen ontstond een homogeen ademend gebouw dat – in tegenstelling tot de meeste hedendaagse woningen – tegelijk luchtdicht, dampopen en vochtregulerend is. Op die manier zorgt ons ayurvedacentrum voor verbinding met de natuurlijke omgeving en indirect ook met jouw gezondheid.
Om het bouwconcept van AyurVeda De Haan helemaal af te maken, integreerde ik bovendien ook de aloude Indiase Vastu-principes in de renovatie. Vastu stemt het ontwerp en de architectuur van gebouwen af op natuurlijke kosmische krachten.
Samen sterk
Tot slot vermeld ik nog even iedereen die de hele verbouwing mee in goede banen leidde. Mijn Belgische architect Lynn stond de hele tijd in nauw overleg met Radhika, een Indiase architecte en Vastu consultant van Brahma Sutra. Zo werden de oosterse en westerse architectuur harmonieus met elkaar verbonden.
Het dampopen concept kon alleen maar tot stand komen dankzij een intensieve samenwerking tussen Lynn Vanhove van Linteau Architecten, Pieter Bockaert van Arte Constructo (adviseur in bouwen met kalk) en ruwbouwaannemer Martin Vangampelaere van Bouwbedrijf Vangampelaere.
Het schrijnwerk binnen en buiten werd uitgevoerd door de firma Mermuys (mijn broer en schoonzus). Voor de elektriciteitswerken deed ik een beroep op Kurt Keirse van KekTechniek, voor het sanitair op Bart Timmerman van Tectim en voor de pleisterwerken op Vermeiren.
Een groot dankjewel aan het hele team om de ‘thuis’ van AyurVeda De Haan samen vorm te geven!
Hier kan je de langere film van de bio-ecologische verbouwing (14 min) bekijken: https://youtu.be/BXAlg_5S50g
